‘गृहपाठ बंद करण्याचा घातकी निर्णय घेण्याचे सल्ले कोणते तज्ज्ञ देतात?’

म. टा. प्रतिनिधी, पुणे

‘आगामी शैक्षणिक वर्षापासून इयत्ता पहिली ते चौथीच्या विद्यार्थ्यांचा गृहपाठ (होमवर्क) बंद करण्याचा केवळ विचार सुरू असून, कोणताही अंतिम निर्णय झालेला नाही. याबाबत शिक्षक संघटना, संस्थाचालक यांच्याशी चर्चा केल्यानंतर अंतिम निर्णय घेण्यात येणार आहे,’ अशी माहिती शालेय शिक्षण मंत्री दीपक केसरकर यांनी शुक्रवारी दिली. राज्यातील तिसरी ते आठवीच्या विद्यार्थ्यांच्या परीक्षाही जुन्या पद्धतीने सुरू करण्याचा विचार असल्याचे केसरकर यांनी स्पष्ट केले. दरम्यान यावर शिक्षण क्षेत्रातून विविध प्रतिक्रिया समोर येत आहेत.

महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च शिक्षण मंडळ येथे केसरकर यांनी शुक्रवारी शिक्षण विभागाची आढावा बैठक घेतली. त्यानंतर त्यांनी पत्रकारांशी संवाद साधला. केसरकर म्हणाले, ‘मुलांवर अभ्यासाचे ओझे देऊ नये. मुलांच्या मेंदूचा विकास झाला पाहिजे. यासोबतच गृहपाठ ही शिक्षकांसाठी पळवाट असता कामा नये. अभ्यासक्रम विद्यार्थ्यांना पटकन आणि योग्यप्रकारे समजेल, अशा पद्धतीने शिक्षकांनी शिकवण्याची आवश्यकता आहे. त्यामुळे त्यांना गृहपाठाची गरज भासणार नाही.’

पुढील वर्षापासून पहिली ते आठवी इयत्तेपर्यंतच्या विद्यार्थ्यांना असणाऱ्या नवीन पाठ्यपुस्तकांमध्ये वह्यांची पाने जोडण्यात येणार आहे. यात कोरी पाने उत्तरे लिहिण्यासाठी दिली जाणार आहेत. शाळेतच नोट्‌स काढून विद्यार्थ्यांचा अभ्यास घेतला जाईल, असा सरकारचा प्रयत्न आहे. यासोबतच विद्यार्थ्यांच्या पाठीवरचे ओझेही कमी करण्याचा प्रयत्न आहे. विद्यार्थ्यांना खेळण्यासाठी जास्त वेळ मिळावा आणि त्यांच्या कलागुणांना वाव मिळावा, हा हेतू आहे, असे केसरकर यांनी सांगितले.

गृहपाठ बंद करण्याच्या केसरकर यांच्या वक्‍तव्यावरून शिक्षण क्षेत्रातून उलट-सुलट प्रतिक्रिया उमटत असून, शिक्षक आणि संघटनांनी विरोध केला आहे.

No Homework: विद्यार्थ्यांसाठी आनंदाची बातमी, राज्य सरकार गृहपाठ बंद करण्याचा निर्णय घेण्याच्या तयारीत
शाळेच्या परीक्षेत अनुत्तीर्ण करणार?
राज्यातील पहिली ते आठवीच्या विद्यार्थ्यांच्या परीक्षा होत नाहीत. त्यामुळे त्यांची शैक्षणिक गुणवत्ता कळत नाही. या पार्श्वभूमीवर तिसरी ते आठवीच्या परीक्षा पुन्हा जुन्या पद्धतीने सुरू करण्याचा विचार आहे. त्यामुळे या परीक्षेतून विद्यार्थ्यांची शैक्षणिक पात्रता समजून घेता येईल, अशी माहिती केसरकर यांनी दिली. मात्र, या परीक्षेत अनुत्तीर्ण केले जाणार, की नाही, याबाबत कोणतीही माहिती केसरकर यांनी दिली नाही.

शिक्षण मंत्री झाल्यानंतर मी सर्व शैक्षणिक विभागांचे कामकाज समजून घेत आहे. शिक्षण विभागातील अधिकारी आणि तज्ज्ञांकडून शैक्षणिक प्रक्रियांची माहिती घेत आहे. त्यामुळे केवळ निर्णय घेऊन, त्याची घोषणा करणे, मला पटत नाही. शिक्षण विभागात माझ्यापेक्षा तज्ज्ञ मंडळी आहेत. त्यामुळे त्यांच्याशी आणि शिक्षकांशी चर्चा करूनच शालेय शिक्षण विभागाचे निर्णय घेईन.
– दीपक केसरकर, शालेय शिक्षण मंत्री

NEP: मुख्यमंत्र्यांच्या सुचनेनंतरही नवीन शिक्षण धोरणाची अंमलबजावणी दूरच
‘गृहपाठ बंद’ ही पालकांसाठी आनंदाची बातमी नाही. उलट घरचा अभ्यास देण्यासाठी पालकांचाच आग्रह असतो. काही मुलेही ‘घरचा अभ्यास द्या’ असे शिक्षकांना म्हणतात आणि आवडीने अभ्यास पूर्ण करून आणतात.
– भाऊ चासकर, शिक्षक

गृहपाठ बंद करण्यासारखे घातकी निर्णय घेण्यासाठी कोणते तज्ज्ञ सल्ले देतात, हे कधीच पुढे येत नाही. घरी गृहपाठ केल्यास, अभ्यासाची उजळणीही होते आणि दुसऱ्या दिवशी विद्यार्थ्यांना पुढचा पाठ्यक्रम शिकवणे सुलभ होते. सरसकट गृहपाठ बंदीमुळे बालकांचा अभ्यास थांबेल.
– विजय कोंबे, सरचिटणीस, महाराष्ट्र राज्य प्राथमिक शिक्षक समिती

जिल्ह्यात शिक्षकांची हजार पदे रिक्त; निम्म्याअधिक जागा माध्यमिक शाळांमधील